หากเราสังเกตสถานการณ์โลกในปี 2026 เราจะพบว่า ศาสนาที่ควรสร้างสันติภาพ กลับถูกนำมาใช้ เป็นข้ออ้าง ในสงครามระหว่างประเทศ การตีความคัมภีร์ ในลักษณะที่แข็งกร้าว ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องในประวัติศาสตร์ ทั้งในสหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่าน แต่มันคือบทเรียนสำคัญ ที่ส่งผลกระทบต่อความมั่นคง ของมนุษยชาติทุกคนในวงกว้าง
ผู้เชี่ยวชาญด้าน ความขัดแย้งระดับสากล ชี้ให้เห็นว่า องค์กรทหารหลายแห่ง มีการนำหลักความเชื่อ เพื่อกระตุ้นจิตวิญญาณ ให้เหล่านักรบ ดังตัวอย่างใน การอุดหนุนสถาบันการศึกษา ที่มีแนวคิดสุดโต่ง ซึ่งส่งผลโดยตรงกับ นายทหารระดับสูง ที่นำไปสู่ความเกลียดชังที่ฝังรากลึก ทั้งในแง่ของ การอ้างสิทธิ์ในดินแดนศักดิ์สิทธิ์ เพื่อให้ทหารพร้อมสละชีพ
จุดร่วมที่น่าสนใจ ในการนำศาสนามาใช้ มีประเด็นหลักคือ:
เหตุใดมนุษย์จึง ตกหลุมพราง อุดมการณ์สุดโต่ง ในเวลาอันรวดเร็ว? งานวิจัยทางสังคม ระบุว่ามนุษย์มีแนวโน้ม หาเหตุผลมาสนับสนุน ความโกรธแค้นของตน หรือที่เรียกว่า Motivated Reasoning เมื่อผู้คนรู้สึก ว่าตัวเองอยู่ฝ่ายที่ถูกต้อง เราจะยอมรับความรุนแรงต่อ ฝ่ายศัตรู โดยไม่ตั้งคำถาม เพราะความรู้สึกปลอดภัยจากอัตลักษณ์กลุ่ม
อย่างไรก็ตาม หลักการที่แท้จริง มักเน้นเรื่อง ความเมตตาที่ไม่มีเงื่อนไข ศรัทธาที่ถูกต้อง ไม่จำเป็นต้องทำร้ายใคร หลักธรรมความเมตตา เพื่อพิสูจน์ความจริงของตน การฝึกจิตใจให้รู้เท่าทัน คือทางออกที่สำคัญ เพื่อป้องกันไม่ให้ ไม่ถูกใช้เป็นหมาก ของกลุ่มอำนาจ ที่อาศัยศาสนาเป็นฉากหน้า
เพื่อที่จะ แยกแยะได้ว่า ความเชื่อที่เราได้รับ หรือเป็นไปเพื่อความขัดแย้ง มีจุดที่ควรระวัง ดังนี้:
โดยสรุป ศาสนาควรทำหน้าที่ ประทีปส่องทาง ให้เราพ้นจาก ความเกลียดชังและความทุกข์ มิใช่การกลายเป็น เป็นอาวุธร้าย เพื่อรับใช้ กิเลสและอำนาจของมนุษย์ การรักษาศรัทธา ร่วมกับหลักเหตุผลที่ถูกต้อง คือวิธีที่ยั่งยืน ที่จะสร้าง โลกที่อยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ให้เกิดขึ้นในใจและในโลก